Eg har blitt tante att!.....

Til ei nydeleg, kjempesøt jente, som snytt ut av nasen på tante Marianne ; )Alt vel med mor, far, storesøster og den vesle. Eg må erkjenna at eg kjenner litt ekstra etter ved slike høve..., om det rykkjer litt i eggstokkane. Og sant å seia så er eg ikkje sikker. Slett ikkje sikker på om eg er ferdig med dette "skapande livets under". Den biologiske klokka er noko "drit", ja, for den tikkar som besett, visstnok, og kanskje det er den som ringjer ekstra hardt når det skjer slike gledelege eventar i så nær familie? For denne klokka er det ikkje hjelp i å trekkja opp att når ho stoggar, nei, såpass er sikkert! Men, no har eg og mannen to flotte, flinke og greie jenter, og bør nok vera godt nøgde med det - og det er me! Men, likevel: er eg heilt ferdig med "produksjonen"? Tja, no er det slik at ein må vera to om noko slikt, og eg har eit sterkt inntrykk av at mannen i familien er "fint ferdig" med småbarnsperioden, og då regulerer dette seg sikkert sjølv. Eg er og ganske viss på at dette kanskje vekkjer nokon(!) av lesarane, som meiner eg bør ta saka om å auka innbyggjartalet på sørsida "i eigne hender", til å leggja inn ein ekstra innsats i å påverka meg, etter å ha lese dette......Men, då kan eg beroliga dykk: dette er upåverkeleg for "ytre krefter". Dette må eg finna ut av sjølv - og i samråd med ein frå det andre kjønn - slik er det berre ; ).

Bygging i strandsona...

På NRK Sogn og Fjordane si nettside står i dag å lesa om fylkesmiljøvernsjef Yndesdal sine ytringar kring bygging i strandsona. På onsdag hadde nemnde mann òg eit lesarinnlegg om temaet i Sogn Avis. Frå 1.juli vert reglane om forbod mot bygging i 100-m sona innskjerpa, og det skal verta vanskelegare for kommunane å dispensera frå forbodet.

Bygging i 100-m beltet har vore, og er eit omdiskutert tema. Ikkje minst i høve store demografiske skilnader i landet vårt og behovet for eit slikt vern av strandsona. Eg bur i Luster Sogn og Fjordane, som Yndesdal, og når eg ser kring meg er det mykje fjord og strandsone, men som Yndesdal og er inne på: ikkje allverden mykje av denne sona er tilgjengeleg, eller tilrettelagt tilgjengeleg for folk flest. Eg har feriert i Solund nokre somrar, og etter hugset var det ein heil del strandlinje der òg....På mange av øyene der ute er det vel knappast plass til eit hus på midten, dersom ein skal måla seg 100 m inn frå strandkanten (om ein kan trekkja dette litt langt) - og det vert det vel ikkje noko bygdesamfunn att av!

Yndesdal er "bekymra" for at regelverket vert praktisert svært ulikt i landet vårt. "Det er store variasjonar i tolkinga av regelverket i kommunane", seier han. Men eg må seia at dei store variasjonane i geografiske og demografiske føresetnader for husbyggjing tilseier ei viss grad av fleksibilitet dersom lovverket skal fungera.

I utkantane der kanskje hovudutfordringa er å få folk til å koma å busetja seg er det eit dårleg alternativ å "jaga dei inn i skogen, eller opp i fjellskrentane" for å koma klar av regelverket - her må vera rom for tolkingar! Men, med tolkingar meiner eg ikkje dispensasjonar - kanskje kommunane i langt større grad må tenkja meir langsiktig og strategisk i planarbeidet, enn i dag?

Det som iallefall er sikkert, og som eg meiner det er viktig å ha med seg, er som ein av "debattantane" på NRK S og Fj. si nettside påpeika :"Det er folket på kysten (og langs fjordane, red.adm ; ) til enhver tid som har skapt idyllane og livet der, slik vil det også være i fremtiden om ikke byråkratiet v/ rikspolitikerne, no set en stopper for det ved sine feilslåtte vedtak."

Me "putlar no på"....

Ein dag i mitt kvardagsliv (for den som måtte ha interesse av å lesa om det, forrutan meg sjølv..). Måndag morgon (for å ta kvardagen med stor K, den som kjem rett etter helga), klokka ringjer 06:30, eg står opp, går ned smører matpakke, gnir jon-blundar og gamal maskara (om eg ikkje var vaken nok til å ta den kvelden før) rundt om i ansiktet med vatn, dekkjer frukostbord, dobbeltsjekkar vekeplanar for skule og barnehage (så me ikkje går glipp av ein badebag, eller kantinepengar.. - og går opp på loftet for å vekkja dei håpefulle som enda søv søtt under dynene. Ber yngstejenta ned på badet, der ho legg seg på golvteppet med morgonkåpa over seg i nokre minuttar (me har alle vårt morgonrituale..). Ropar ned eldstejenta. Begge kler seg, mannen syner seg i baderomsdøra og helsar god morgon. Alle et frukost. 07:30 er heile horven kome inn i bilen og klar til avgang. Ferja over til barnehage og skule, og etter avlevering der går turen til Lustrahovudstaden og arbeidsdag for meg og mannen. På kontoret står ein altfor sjeldan vaska kopp klar til dagens første, og viktigaste kaffiinntak. Klar-ferdig-jobb! Gjødselplanar, BU-søknadar, Inn på Tunet saker, jordlov saker og bygdeutviklingssaker. Det siste er hjartesaka (som sikkert nokre har hatt mistanke om ; ). Arbeidsagen går mot hell, og nokre av postane på "post-it" hugse-å-gjere-i-dag sakene er utstreka med markør, men det står ALLTID nokre att.... Det er mykje ein vil, og litt ein får til... av og til meir, heldigvis. Avgarde til barnehagen for å henta yngsta (eldstejenta er heimfaren tidlegare, og godt ivareteke hjå mormor og bestn). Handlar dei naudsynte tinga som er nedskrive på handleliste + 20 ting til (dersom eg handlar..., dersom sambuaren handlar vert det ofte med dei naudsynte..). Heim med ferja, middagslaging og eting. Leik, rydding (som sjeldan syner att til neste dag...), lekser og så: ungane legg seg, og eg og mannen glåmar på Tv-boksen, eller har "djupe", eller fjasete samtalar om livet, utfordringar, og div. Leggetid. Godnatt! Vel det var ein vanleg kvardag, og dei er det som kjent flest av! Innimellom vert dei krydra med store og små, planlagte eller uplanlagte hendingar, og dette er livet. "Alle dei dagane som kom og gikk. Ikkje visste eg at dei var sjølve LIVET". Men, me veit det...eigentleg, må berre sei det til meg sjølv av og til!

Påska

Påskeferien i år har omfatta mykje og mangt, og samstundes vore avslappande nok, og det er der kunsten ligg! Me har halde oss i heimen i påska. Å reisa på ferie var ikkje så aktuelt i alle høve, for alle kjem jo på ferie hit! Familie og vener flokkar seg og då er det jo like godt å halda stand der me er. Veret har ikkje vore av det beste denne påska, kan me vel hevda, men ein tur i slalombakken har det no vorte, og grilling i stranda! For meg er det nesten like mykje påske å trekkja mot fjorden som mot fjellet, nesten.. Barndomspåska var einstydande med fjellet, og Turtagrø. Trur nesten det er første påska eg ikkje har vore der på så lenge eg kan hugsa...Men, kjekt har me no hatt det. Begge tanteungane har vore på besøk i området, og tante "heilt-borte" presterte å ta med den eine (som har pollenallergi) i høyet, og den andre (med nøtteallergi) fekk to store skiver med nugatti her ein morgon. Det gjekk godt med dei begge, det skal seiast, men eg bør kanskje prøva å skjerpa meg litt der.. Siste dagen i påska har alle påskeferierande reist til seg og sitt, bygda er igjen roleg - for roleg - men snart er sommaren her! Då strøymer nok folket på igjen til hus og hytter i grenda og livar opp! Me bur jo på ein så strålande fin stad...berre synd dei ikkje vil bli her og nyta dette landlivet på heilårsbasis! Men, me arbeider litt i skjul, og påverkar der me kan. "By-borna" tek me med rundt om i fjøs og hus, og lærer dei å setja pris på tilveret her! Med mange nok, og gode nok minne, så kanskje dei kjem att til oss! Det hadde vore fint det.....

Håp i hengande snøre?!

Landbrukseigedomar: Tydelegare og enklare landbrukslover! Dette er målsetnaden bak lovendringsforslaget, som no har gått gjennom høyringsrundane, og er klar til vedtak! Landbruks- og matminister Lars Peder Brekk gir ei oppsummering av dei viktigaste endringane knytt til eigedomslovene i landbruk, og som omfattar endringar i odels-, konsesjons- og jordlov m.fl. Lovendringane skal gi "større forutsigbarheit og raskare avgjerder. Målet er å leggja til rette for utvikling og framtid i bygde-Norge". Dette meiner eg er "låvande saker". Det er ei kjennsgjerning at lovverket har representert uklårheit og uforutsigbarheit, og ikkje minst FRUSTRASJON i høve å forvalta dette i tråd med målsetnader for landbruk og busetjing i bygdene våre. Lovendringane medfører, så langt eg kan sjå, tydelegare reglar utan ein masse skjønn og vurderingsmulegheiter. Arealgrensa for kva som er ein landbrukseigedom går opp med 5 daa (til 25daa dyrka jord), javel, men dermed er og mulegheita for å søka utsetjing eller fritak for bu- og driveplikt tatt vekk for eigedomar over denne storleiken. Dersom ein ikkje ønskjer/vil busetja seg og driva landbrukseigedomen, må ein søkja konsesjon, og desse omsyna skal vurderast etter konsesjonslova. I tillegg er det ein anna regel som eg trur kan verta svært viktig i "kampen mot tomme hus/småbruk" rundt om på bygdene: Slektningar som overtek eigedomar må, på lik linje med andre som overtek, søkja konsesjon, og handsamast etter dette lovverket. Såleis kan kommunen, om dei ser mulegheitene med det...!, t.d. setja nullkonsesjons- grense for eigedomar, d.v.s. at alle eigedomsoverdragingar, uansett storleik, er underlagt konsesjon, og ein kan krevja buplikt, t.d. Dette er gjort i fleire kommunar allereie (60-70), men det nye er altså at også slektningar ved overdraging må søkja konsesjon.

Eg trur lovendringane vil gjera det raskare å handsama desse sakene (unngår, som dagens situasjon, langdrygne saker over fleire år med utsetjingssøknader, avslag, klagehandsaming, o.s.b., o.s.b.), ein får betre verkty for å ta tak i situasjonen med alle dei tomme småbruka/husa rundt om - DERSOM kommunen ønskjer å gjera noko med dette! Så vil tida syna om dette slår til! Eg kryssa iallefall tær og fingrar! Her kan de lesa meir om lovendringsforslaget: http://www.regjeringen.no/nb/dep/lmd/aktuelt/nyheter/2009/mars-09/landbrukseiendommer-tydeligere-og-enkler.html?id=551633

Å gi litt meir fae..

Ikkje noko fin overskrift, men den uttrykkjer no eingong det eg vil få fram i kveld: me må (generelt sett) læra oss å gi litt meir..... ja, eg veit ikkje kva anna ord eg skal setja inn her istadenfor: faen. Slutta å vera så opptekne av kva folk tykkjer og meiner om oss om me gjer slik eller slik. Det er no vel revnande det same, så lenge me har det godt med oss sjølve og dei me er glad i, og det ikkje er noko som går ut over andre på negativt vis? Me må tora å sleppa oss litt laus, ha det moro, kosa oss, gjera noko med draumane våre, tora å sleppa fram ukjente og uvandte idear og tankar, som kan føra til utvikling og glede, eller nederlag og flauser - men, då har me i allefall prøvd, og bør respekterast for det! Er det så farleg, spør eg meg sjølv. Er det så farleg om naboen snakkar om meg og påfunna mine som noko som "ikkje er vanleg å gjera her", eller som noko som "er galskap, og ikkje kjem til å gå bra..". Drit og, betre det enn at eg ikkje gjer det, av frykt for kva naboen vil seia/meina, og går og lurer på om det kanskje hadde gått bra, ja kanskje til og med rett bra - lell....... Me må læra oss, på ein positiv måte, å GI LITT MEIR FAE.... (fær meg ikkje til å skriva siste bokstaven her, av frykt for kva naboen vil seia....)

Masker, roller, rollespel og maskeradeball!

Det fins mange gode skodespelarar i Noregs land, og eg er ei av dei. Gjennom dagen og livet er det fleire roller som skal fyllast, rollespel som utspelar seg og masker som beskyttar. Med fare for å bruka høgtsvevande flokslar meiner eg me kan seia at livet består av mange scenar og rollespel, og at ektheita og det "å vera seg sjølv" møter utfordringar på fleire område. Av og til er det rett og slett for drøyt, og absolutt ikkje føremålsteneleg å ta heil ut "seg sjølvet" i ulike samanhengar..Ta jobben t.d.. Som sakeleg (!?) sakshandsamar skal ein handsama innkomande saker i høve lover og reglar og "normal" praksis på det aktuelle feltet. Så veit ein at vedkomande sak ein skal handsama er basert på lureri, og "testing av kor langt ein kan trekkja systemet", og det ein mest har lyst å skriva i vurderinga er: Vedkomande er ein jævla tosk som snor seg unna, og godtar seg då han veit han mest truleg og greier det.. Saka er for dum til at eg gidd bruka tid på å sakleg gi ei vurdering av den. Dette er meg sjølv, men dette er sjølvsagt ikkje føremålsteneleg å skriva i svarbrevet, så rolla som "god sakshandsamar" overtek plassen (på godt og gale). Følelsane våre er og av og til av ein slik art at det kan vera greit å kamuflera dei bak masker, for å beskytta både oss sjølve og omverda frå dei. Kor vidt ein tener på dette i det lange løp kan nok diskuterast, men det gjer ting enklare der og då. Masker, roller og rollespel er noko dei fleste av oss håndterer i større eller mindre grad, men verdien av å vera seg sjølv fullt ut bør etterstrebast, med ev. enkelte tilpassingar. For det er noko som seier at "målet heilagar middelet". Å le av ein dårleg vits, når det er sjefen som fortel den, og lønsforhandlingane er like rundt hjørnet...Dersom ein er trygg på seg sjølv, og kven ein er skal dette gå bra. Det vert verre dersom rollespela og maskene tek overhand i kvardagen, og ein misser grepet på kven ein eigentleg er og står for. Å ha "pusterom" der maskene kan leggjast vekk og der rollespela er underordna er viktig for "seg-sjølvet". Ta vare på dei!